Uchwała Sądu Najwyższego – art. 483 § 1 kodeksu cywilnego nie wyłącza dopuszczalności zastrzeżenia w umowie o roboty budowlane, zawartej w trybie ustawy Prawo zamówień publicznych, kary umownej z tytułu braku zapłaty lub nieterminowej zapłaty wynagrodzenia należnego podwykonawcom

Uchwała Sądu Najwyższego – art. 483 § 1 kodeksu cywilnego nie wyłącza dopuszczalności zastrzeżenia w umowie o roboty budowlane, zawartej w trybie ustawy Prawo zamówień publicznych, kary umownej z tytułu braku zapłaty lub nieterminowej zapłaty wynagrodzenia należnego podwykonawcom

Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2019 r. Sąd Okręgowy w Białymstoku (sygn. akt VII Ga 224/19) przedstawił do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu następujące zagadnienie prawne: „Czy ważne jest zastrzeżenie w umowie o roboty budowlane zawartej w trybie ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (tj. Dz. U. z 2018 r. poz. 1986 z późn. zm.) kary umownej z tytułu braku zapłaty lub nieterminowej zapłaty wynagrodzenia należnego podwykonawcom lub dalszym podwykonawcom, wobec tego, że postanowienie umowne w przedmiocie wysokości kar umownych z tego tytułu przewidziane jest w art. 143d ust. 1 pkt 7 lit. a tej ustawy, podczas gdy zgodnie z art. 483 § 1 k.c. karę umowną można zastrzec jedynie jako naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego zobowiązania niepieniężnego?” Stan faktyczny był następujący: wykonawca umowy o roboty budowlane nie wypłacił wynagrodzenia swojemu podwykonawcy. Inwestor wypłacił podwykonawcy należne wynagrodzenie i zażądał jego zwrotu od wykonawcy. Wykonawca nie zwrócił żądanej kwoty. Tym samym inwestor wystąpił przeciwko wykonawcy na drogę postępowania sądowego o zapłatę wypłaconego podwykonawcy wynagrodzenia oraz kary umownej zastrzeżonej w umowie o roboty budowlane z tytułu braku zapłaty wynagrodzenia należnego podwykonawcy. Istotą skierowanego do Sądu Najwyższego zagadnienia prawnego było ustalenie, czy możliwe jest zastrzeżenie w umowie o roboty budowlane, zawartej w trybie ustawy Prawo zamówień publicznych, kary umownej z tytułu braku zapłaty lub nieterminowej zapłaty wynagrodzenia należnego podwykonawcom lub dalszym podwykonawcom, skoro art. 483 § 1 kodeksu cywilnego przewiduje możliwość zastrzeżenia w umowie kary umownej jedynie jako naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego. Wskazać należy w tym zakresie, że kara umowna przewidziana we wskazanym artykule kodeksu cywilnego pełni przede wszystkim funkcję odszkodowawczo-kompensacyjną. Pozwala wierzycielowi dochodzić wyrównania poniesionej szkody i...
Dodatek solidarnościowy

Dodatek solidarnościowy

Osoby, które straciły pracę w związku z epidemią koronawirusa lub są bezrobotne, mogą wnioskować o dodatek solidarnościowy do dnia 31 sierpnia 2020 roku. Przedmiotowe świadczenie wynosi 1400 zł miesięcznie. Warto zaznaczyć, że dodatek zostanie przyznany najwcześniej za miesiąc, w którym został złożony wniosek. Wnioskować o dodatek solidarnościowy mogą osoby, z którymi z powodu Covid‑19 pracodawca rozwiązał umowę o pracę za wypowiedzeniem po 15 marca 2020 roku lub którym umowa o pracę na czas określony wygasła po 15 marca 2020 roku. Wymogiem uzyskania dodatku solidarnościowego jest podleganie ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy o pracę przez łączny okres co najmniej 60 dni w 2020 roku. Świadczenie przysługuje również osobom niepodlegającym ubezpieczeniom społecznym, ubezpieczeniu społecznemu rolników oraz ubezpieczeniu zdrowotnemu (z wyjątkiem sytuacji, kiedy osoba jest zarejestrowana w urzędzie pracy jako osoba bezrobotna lub pobierająca stypendium, bądź jest zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego jako członek rodziny). W przypadku pobrania zasiłku dla bezrobotnych lub stypendium, o których mowa w ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, w miesiącu złożenia wniosku o dodatek solidarnościowy, dodatek wypłacany jest za ten miesiąc w kwocie 1400 zł, pomniejszonej o wypłaconą kwotę tego zasiłku lub stypendium. Aby otrzymać dodatek solidarnościowy należy złożyć do ZUS wniosek na formularzu EDS. Powyższy wniosek można złożyć wyłącznie elektronicznie przez portal Platformy Usług Elektronicznych (PUE)...
Dopuszczalność kumulowania kary umownej przewidzianej za nienależyte wykonanie zobowiązania i kary umownej za niewykonanie zobowiązania – wyrok SN

Dopuszczalność kumulowania kary umownej przewidzianej za nienależyte wykonanie zobowiązania i kary umownej za niewykonanie zobowiązania – wyrok SN

W dniu 18 stycznia 2019 roku w sprawie o sygn. akt: III CSK 9/17, Sąd Najwyższy wydał wyrok, w którym zawarł wiele ciekawych tez, istotnych z punktu widzenia roszczeń o zapłatę z tytułu zastrzeżonych kar umownych. W wyroku tym Sąd Najwyższy wyraził m.in. pogląd, iż co do zasady nie może być kumulowana kara umowna przewidziana za nienależyte wykonanie zobowiązania, np. kara umowna za zwłokę w wykonaniu zobowiązania z karą umowną za niewykonanie zobowiązania, ponieważ te roszczenia stoją ze sobą w sprzczności. U podstaw tego stanowiska leży założenie, że jeżeli w umowie przewidziano odrębną karę w związku z odstąpieniem od umowy, to należy przyjąć, że tak określona kara ma rekompensować szkodę – w przewidywanym przez strony rozmiarze – jakiej dozna strona na skutek niewykonania zobowiązania w następstwie odstąpienia od umowy. Podstawą zastrzeżenia tej kary i określenia jej wysokości także powinna być określona kalkulacja hipotetycznej i specyficznej szkody, jaką poniesienie strona w związku z niewykonaniem zobowiązania w następstwie odstąpienia od umowy. Zastrzegając karę umowną na wypadek odstąpienia od umowy strony mogą zróżnicować jej wysokość w zależności od okoliczności, które były przyczyną złożenia przez jedną z nich oświadczenia o odstąpieniu od umowy. Jeżeli strony umowy wzajemnej przewidziały karę w związku z odstąpieniem od umowy, nie różnicując jednak jej wysokości w zależności od przyczyn, które spowodowały skorzystanie z tego uprawnienia prawokształtującego, to należy przyjąć, że kara ta ma kompensować całą szkodę, jakiej dozna strona na skutek niewykonania zobowiązania przez jej kontrahenta w następstwie odstąpienia od umowy. Co istotne, Sąd Najwyższy uznał jednak, że te dwie różne rodzajowo kary umowne, na pozór stojące ze sobą w sprzeczności, mogą być kumulowane. Dotyczy to jednak wyjątkowej...
Obowiązkowa kwarantanna dla osób przekraczających granicę Unii Europejskiej w związku z COVID-19

Obowiązkowa kwarantanna dla osób przekraczających granicę Unii Europejskiej w związku z COVID-19

Z dniem 8 sierpnia 2020 r. weszło w życie rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii. Zgodnie z § 2 ust. 2 pkt 2 ww. rozporządzenia osoba przekraczająca granicę Rzeczpospolitej Polskiej (stanowiącą zarazem granicę zewnętrzną Unii Europejskiej) w celu udania się do swojego miejsca zamieszkania lub pobytu na terytorium Polski jest obowiązana odbyć po przekroczeniu granicy państwowej, obowiązkową kwarantannę trwającą 14 dni licząc od dnia następującego po przekroczeniu tej granicy, wraz z osobami wspólnie zamieszkującymi lub gospodarującymi. Celem skrócenia 14-dniowego okresu kwarantanny osoba taka może poddać się badaniu w kierunku SARS-CoV-2, wykonanym przez medyczne laboratorium diagnostyczne. W przypadku negatywnego wyniku testu diagnostycznego finansowanego ze środków publicznych kwarantanna ulega zakończeniu po 24 godzinach od zamieszczenia takiego wyniku w systemie. Ustawodawca przewidział liczne zwolnienia z obowiązku odbywania 14-dniowej kwarantanny, i tak zwolnieni są m.in.: obywatele Rzeczypospolitej Polskiej oraz cudzoziemcy, którzy są małżonkami albo dziećmi obywateli Rzeczypospolitej Polskiej albo pozostają pod stałą opieką obywateli Rzeczypospolitej Polskiej. obywatele państw członkowskich Unii Europejskiej, państw członkowskich Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA), strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym (EOG) lub Konfederacji Szwajcarskiej oraz ich małżonków i dzieci, studenci, uczestnicy studiów podyplomowych, kształcenia specjalistycznego i innych form kształcenia, a także doktorantów kształcących się w Rzeczypospolitej Polskiej, pasażerowie statku powietrznego, wykonującego lot międzynarodowy z lotniska położonego na terytorium państwa nieobjętego zakazami w ruchu lotniczym, z wyjątkiem pasażera statku powietrznego wykonującego lot międzynarodowy z lotniska położonego na terytorium Republiki Białorusi albo Ukrainy. Powyższe rozporządzenie wydaje się szczególnie istotne z uwagi na pracowników pochodzących z Ukrainy i Białorusi. We wcześniej obowiązującym rozporządzeniu z...
Obowiązek zgłaszania umów o dzieło do ZUS, wynikający ze wsparcia dla przedsiębiorców i pracowników w związku z COVID-19

Obowiązek zgłaszania umów o dzieło do ZUS, wynikający ze wsparcia dla przedsiębiorców i pracowników w związku z COVID-19

W związku z epidemią COVID-19 na przedsiębiorców został nałożony kolejny obowiązek. Od 1 stycznia 2021 r. będzie konieczność informowania ZUS o zawarciu umowy o dzieło. W art. 22 ustawy z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw dokonano zmiany w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Zgodnie ze wskazanym powyżej art. 22 dodano m.in. w art. 36 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych ust. 17, wprowadzający obowiązek zgłaszania umów o dzieło do ZUS. Obowiązkiem takim objęci zostali płatnicy składek oraz osoby fizyczne zlecające dzieło. Obowiązek poinformowania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych będzie dotyczyć każdej umowy o dzieło, ale tylko w przypadku gdy umowa taka zostanie zawarta z osobą z którą ww. (tj. płatnik składek lub osoba fizyczna zlecająca dzieło) nie pozostaje w stosunku pracy oraz jeżeli w ramach tej umowy nie wykonuje pracy na rzecz pracodawcy, z którym pozostaje w stosunku pracy. Obowiązku takiego będzie trzeba dopełnić w terminie 7 dni od dnia zawarcia umowy o dzieło. Nałożony na przedsiębiorców powyższym przepisem obowiązek dotyczy jedynie zgłaszania umów o dzieło. Obecnie co do zasady od umów o dzieło nie wymaga się odprowadzania składek na ZUS (za wyjątkami opisanymi w ustawie) i w związku z wprowadzonymi zmianami w dalszym ciągu nie przewiduje się nałożenia takiego obowiązku, pomimo wprowadzonej konieczności zgłoszenia takiej umowy. Jak wyjaśniła Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Marlena Maląg w wywiadzie dla Polskiego Radia: „Tarcza Antykryzysowa to wsparcie dla przedsiębiorców i pracowników. Działania pomocowe przewidują m.in. wypłatę świadczenia dla umów zlecenia i umów...